एक जिज्ञासु विद्यार्थीले आफ्नो गुरुलाई प्रश्न सोधे, “गुरु, मैले धेरै किताबहरू पढेको छु... तर धेरैजसो कुराहरू बिर्सिसकेको छु । त्यसो भए पढ्नुको के अर्थ ?”
त्यस समयमा गुरुले कुनै जवाफ दिएनन् । उनले चुपचाप उसलाई हेरीरहे ।
केही दिन पछि, तिनीहरू नदीको किनारमा बसिरहेका थिए ।
तब बृद्ध गुरूले भने, “मलाई तिर्खा लागेको छ । मेरो निम्ति अलिकति पानी ल्याऊ... तर त्यसको निम्ति भुइँमा रहेको त्यो पुरानो छलनी प्रयोग गर ।”
विद्यार्थी अलमल्लमा परे । यो एउटा हास्यास्पद अनुरोध थियो । कसरी कसैले प्वालहरूले भरिएको छलनीमा पानी ल्याउन सक्छ ?
तर उसले बहस गर्ने आँट गरेन ।
उसले छलनी उठायो र प्रयास गर्यो ।
एक पटक । दुई पटक । बारम्बार...
ऊ छिटो दौड्यो, फरक कोणमा हिँड्यो, औंलाले प्वालहरू छोप्ने प्रयास पनि गर्यो । केही पनि काम लागेन । उसले एक थोपा पनि थाम्न सकेन ।
थकित र निराश भएर, उसले गुरुको खुट्टामा त्याे छलनी खसाल्यो र भन्यो, “मलाई माफ गर्नुहोस् । म असफल भएँ । यो असम्भव छ ।”
गुरुले उसलाई दयालु नजरले हेर्दै भने, “तिमी असफल भएनौ । छलनी हेर ।”
विद्यार्थीले तल हेरे... र केही याद गरे ।
पुरानो, कालो, फोहोर छलनी अब सफासँग चम्किरहेको थियो । छलनीमा पानी कहिल्यै नरोकिए पनि, चम्किलो नभएसम्म त्यसलाई बारम्बार पखालिसकेको थियो ।
तब शिक्षकले भने, “पढाइले त्यही गर्छ । यदि तिमीले हरेक विवरण याद नगरे पनि केही फरक पर्दैन । ज्ञान चाहिँ पानी छलनीबाट बाहिर निस्के जस्तै बाहिर निस्किए पनि केही फरक पर्दैन । किनभने पढ्दा तिम्रो दिमाग ताजा हुन्छ । तिम्रो आत्मा नवीकरण भएको हुन्छ । तिम्रो विचारहरू अक्सिजनयुक्त भएका हुन्छन । अनि यदि तिमीले यसलाई तुरुन्तै याद नगरे पनि, तिम्रो भित्रबाट रूपान्तरण भइरहनुभएको छ । पढ्नुको वास्तविक उद्देश्य त्यही हो । पढाइ तिम्रो याद भर्न को लागी हैन तर तिम्रो आत्मालाई शुद्ध र समृद्ध बनाउनकाे लागि हाे ।”
शिक्षा :
पढ्नु भनेको ज्ञान भण्डारण गर्नु मात्रै होइन, तर आफ्नो मन शुद्ध पार्नु पनि हो । बिर्सिएको जस्तो लागे पनि, प्रत्येक पृष्ठले तपाईंको आत्मालाई नवीकरण गर्छ । साँचो रूपान्तरण भित्रबाट नै शान्तपूर्वक हुन्छ ।
* के तपाईंसँग पनि किताबमा पढेका कुराहरू बिर्सने बानी छ ?
No comments:
Post a Comment